Project 2024 - heden

TKI | Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed

Circulair en biobased bouwen Mensen verbinden & begeleiden Vernieuwing realiseren

De uitdaging

Gemeenten moeten voor 2050 hun volledige maatschappelijk vastgoed emissievrij maken. De urgentie is helder, maar de uitvoering stokt. Onder meer door een gebrekkig inzicht in de opgave, versnipperde data, gebrek aan structurele financiering en te weinig uitvoeringscapaciteit blijft de verduurzaming in veel gemeenten achter. Er is structurele versnelling nodig om de klimaatdoelen te halen.

Het team

Yael Aartsma (zij/ haar)

Transitiemaker

Niels Rood (hij/ hem)

Transitiemaker

Partner(s)

De vraag

TKI Bouw en Techniek vroeg ons om bij te dragen aan het Programma Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed (VMV). De kern van de vraag: hoe zorg je voor structurele versnelling in de verduurzaming van gemeentelijk maatschappelijk vastgoed, terwijl gemeenten in de praktijk vastlopen op capaciteit, financiering en uitvoering? TKI zocht daarvoor niet alleen een programmapartner, maar iemand die begrijpt hoe transities werken en resultaten laat landen. Wij vervullen  de rol van Lead Opschaling — verantwoordelijk voor een aanpak die de brug slaat tussen wat gemeenten in de praktijk leren en wat er structureel moet veranderen in beleid, markt en uitvoering.

Onze oplossing

Samen met TKI werken we aan de versnelling van de verduurzaming van gemeentelijk maatschappelijk vastgoed. In het programma ontwikkelen we in leerlabs en ontwikkeltafels oplossingen voor concrete knelpunten. Wat lokaal werkt, schalen we op naar de rest van Nederland. Het is geen lineair proces, maar een continue loop van leren, checken, verbeteren, leren. Yael zit in het programmateam en zet de lijnen uit. 
  • Leerlabs

    In Ede is Niels procesbegeleider van het leerlab over energiedelen. In een leerlab werken we in één gemeente aan één concreet knelpunt dat de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed vertraagt. Naar behoefte zorgen we voor ondersteuning door de markt en kennispartners. Zo ontwikkelen we in en met een gemeente toepasbare oplossingen, altijd gericht op uitvoering in de praktijk.

    Per leerlab doen vijf gemeenten mee als ‘leerpartners’. Een leerpartner is een gemeente met vergelijkbare opgaven of ambities die actief bijdraagt aan de kennisontwikkeling. denken mee, delen ervaringen en reageren op tussenresultaten. Zo reikt de impact van één leerlab veel verder dan de gemeenten die erin deelnemen.
  • Ontwikkeltafels

    Via ontwikkeltafels werken we aan concrete producten, processen of tools voor de praktijk: nieuwe financieringsmodellen, methodieken of concepten die de verduurzaming landelijk versnellen.
  • Opschaling

    We ontwikkelen een concrete aanpak om resultaten uit leerlabs en ontwikkeltafels te laten landen bij andere gemeenten. Daarbij zetten we in op zowel de leefwereld (wat werkt in de praktijk?) als de systeemwereld (wat is nodig om dit structureel te verankeren?). Door onze rol als Lead Opschaling zorgen we dat lessen uit de praktijk daadwerkelijk doorwerken, in beleid, in de markt en in de dagelijkse praktijk van gemeenten. Daarmee bouwen we aan een aanpak die past bij wat transities vragen: niet top-down uitrollen, maar van binnenuit opschalen.

(Verwachte) impact

VMV draagt bij aan een structurele versnelling van de verduurzaming van gemeentelijk maatschappelijk vastgoed. Door te werken via leerlabs en leerpartners bereiken concrete oplossingen snel een groot aantal gemeenten. De resultaten, van uitvoeringsplannen tot aanbestedingsmodellen en beleidsinstrumenten, zijn direct toepasbaar en landelijk op te schalen. Zo levert het programma een meetbare bijdrage aan de nationale klimaatdoelen voor de gebouwde omgeving.